Liên hệ

Bài nổi bật

Tiền mã hóa và Tiếp thị truyền miệng: Thành tại cộng đồng, mà bại cũng tại cộng đồng

Theo thống kê, chỉ có 19% người tiêu dùng biết về công nghệ blockchain nhưng việc marketing tiền mã hóa lại có vẻ dễ dàng hơn nhờ vào 2 thứ: Cộng đồng và tâm lý FOMO.

Thành tại cộng đồng, mà bại cũng tại cộng đồng

Năm 2019, một nghiên cứu của Siddharth Bhambhwani của Đại học Khoa học và Công nghệ Hồng Kông (HKUST) và đồng sự về các yếu tố ảnh hưởng đến các đồng tiền mã hóa có thể “đào” được. Bài nghiên cứu thực nghiệm này cho thấy rằng đó là năng lực tính toán và “cộng đồng” (network) – được đo lường bằng số người tham gia dự án (có thể là sở hữu, tham gia “đào”, thảo luận trên các cộng đồng mạng xã hội): Sự tin cậy và lớn mạnh của một cộng đồng người chấp nhận, sử dụng, và quảng bá quyết định sự thành bại của một đồng tiền mã hóa.

Và công thức thành công nhờ cộng đồng này được áp dụng bài bản hơn bao giờ hết trong các dự án tiền mã hóa mới. Mở một tài khoản Discord, Telegram để quảng bá dự án, thúc đẩy trên Twitter, Facebook là điều cốt lõi mà dự án tiền mã hóa, NFT đều đang làm. Nó thậm chí còn quan trọng hơn đầu tư vào nền tảng công nghệ cốt lõi đằng sau.

Một vài nhà sáng lập cho biết sẽ dùng chủ yếu tiền để đầu tư vào việc “tạo cộng đồng mạnh” và do đó sẽ khiến dự án của họ “nổi”, nhiều tiền sẽ đổ vào, thay vì tập trung vào đầu tư cho mảng “bếp núc” đằng sau là nền tảng công nghệ và mô hình kinh doanh. Một phương pháp “đánh nhanh, thắng nhanh” thường thấy khi các “tay chơi mới nổi” bước và thị trường.

Và không khó nhận ra một trong những vị trí được tuyển dụng phổ biến nhất với hứa hẹn lương thưởng hấp dẫn trong lĩnh vực tiền mã hóa được đăng trên cộng đồng chính là những vị trí liên quan đến việc tạo lập, chăm sóc cộng đồng.

Ở khía cạnh nào đó, thế giới đầu tư tiền mã hóa dường như đang có một công thức là tạo dự án dựa vào một cái gì nghe hay hay, một khái niệm đang nổi nhưng lại đủ mờ ảo và nhiều người không hiểu rõ (yếu tố dễ gây nhầm lẫn, “confusing factor”). Ví dụ? Quá rõ rồi Facebook (Meta) với thế giới siêu thực Metaverse, hay các trò chơi trên nền tảng blockchain, các nội dung được số hóa gắn với NFT…, rồi sau đó tạo cộng đồng, thực hiện nhiều vòng bán token của dự án và cứ thế mọi thứ lại quay vòng, có khi tạo ra một dự án phụ hay một dự án khác.

Một công thức chế tạo ngôi sao, tạo cộng đồng người hâm mộ và hy vọng nó thành công. Còn tệ hơn nữa là ngay từ đầu những người tạo ra dự án đã định lừa người khác. Một cách nào đó, thế giới tiền mã hóa đang là một thế giới showbiz của cộng đồng những người lớn lên với mạng xã hội, với trò chơi điện tử, và trong đó có nhiều thế hệ. Cách làm cộng đồng khác biệt, hiệu quả hơn, nhanh hơn, và tất nhiên độ rủi ro cũng cao hơn.

Nghe lời bạn bè, mong giàu nhanh

Tâm lý là yếu tố quan trọng trong mọi sân chơi tài chính, không ngoại trừ tiền mã hóa. Sai lầm thường thấy ở một người chơi mới chính là tin rằng thị trường quá đơn giản để kiếm tiền.

“Có những người chỉ vì nghe theo lời kể từ bạn bè đã sẵn sàng bỏ ra khoản tiền không nhỏ để đầu tư với hy vọng giàu nhanh, nhân 10, thậm chí 100 lần giá trị tài sản ban đầu. Khi gặp thua lỗ, họ rơi vào trạng thái muốn trả thù thị trường và ‘đốt cháy’ tài khoản”, Lê Anh – nhà sáng lập cộng đồng kiến thức tiền điện tử IVN Crypto – nhận xét.

Ngoài ra, việc rót tiền vào các sàn giao dịch tiền điện tử thiếu uy tín cũng có thể khiến nhà đầu tư sập bẫy, mất tiền. Cryptopia là một ví dụ điển hình. Năm 2019, sau khi bị hacker tấn công, sàn giao dịch tiền điện tử đến từ New Zealand tuyên bố dừng hoạt động, đầu tư của nhiều người dùng khắp thế giới bay hơi. Không ít nhà đầu tư Việt Nam là nạn nhân của sự cố này.

Tâm lý FOMO

Với lợi thế giá rẻ, mức tăng trưởng nhanh, coin động vật đang trở thành danh mục đầu tư hấp dẫn đối với các nhà đầu tư F0, điển hình như Dogecoin. Sau những tuyên bố của CEO Tesla Elon Musk, giá Dogecoin tăng 11.000% kể từ đầu năm 2021. Các nhà đầu tư lớn như Musk có khả năng tác động mạnh đến thị trường. Họ có thể làm đồng tiền đó tăng trưởng hàng trăm phần trăm nhưng cũng có thể biến giá trị đồng tiền điện tử đó về không.

Nhờ sự thành công của Dogecoin, nhiều đồng tiền điện tử động vật khác như Shiba Inu coin (SHIB), Aquagoat, Pig Token dần nổi lên nhanh chóng.

Cách đây không lâu, một số người nổi tiếng tại Việt Nam như Ngọc Trinh, Kiều Minh Tuấn, Nam Thư… đăng tải bài viết có nội dung giống nhau, cùng nhắc đến Dogecoin, Poodle, Akita Inu, FTX Token… Tuy nhiên, những bài viết này được xóa đi không lâu sau đó.

Hầu hết nhà đầu tư cho rằng việc những người nổi tiếng quảng bá lộ liễu cho tiền mã hóa có thể tạo tâm lý FOMO (hội chứng sợ bị bỏ lỡ cơ hội) lên thị trường coin.

“Những người mới nếu chưa có kinh nghiệm sẽ nghĩ đó là cơ hội và nhảy vào cuộc chơi một cách bất chấp. Họ không biết rằng giá những đồng coin đó đã tăng từ 100-1.000 lần so với lúc ban đầu. Tạo FOMO cho thị trường là hành động đáng lên án”, Ninh Đỗ, nhà sáng lập cộng đồng tiền điện tử Trade Up, khẳng định.

Tại Việt Nam, Ngân hàng Nhà nước đã nhiều lần khẳng định Bitcoin và các loại tiền mã hóa tương tự không phải là phương tiện thanh toán hợp pháp. Theo đó, việc phát hành, cung ứng, sử dụng Bitcoin và các loại tiền mã hóa làm phương tiện thanh toán là hành vi bị cấm tại Việt Nam.

Không chỉ thế, việc sở hữu, mua bán, sử dụng tiền mã hóa như một loại tài sản tiềm ẩn nhiều rủi ro cho người dân và không được pháp luật thừa nhận hay bảo vệ.

Nhầm lẫn khái niệm tiền ảo, tiền mã hóa

Dù nằm trong top đầu thế giới về chỉ số chấp nhận và sử dụng tiền điện tử, người Việt vẫn lẫn lộn khái niệm tiền ảo, tiền mã hóa… Dù nằm trong top đầu thế giới về chỉ số chấp nhận và sử dụng tiền điện tử, người Việt vẫn lẫn lộn khái niệm tiền ảo, tiền mã hóa…

Tất cả thuật ngữ này đều nằm trong một khái niệm chung là Digital Currency – Tiền điện tử/Tiền số. Trong khái niệm tiền điện tử lại chia ra thành các loại khác nhau và mỗi loại có một thuộc tính riêng biệt tạo nên giá trị của đồng tiền:

Tiền mã hóa (Crypto Currency)

Là từ ghép của mã hoá/mật mã (cryptography) với tiền tệ (currency). Đây là tiền điện tử được bảo mật bằng kỹ thuật mã hóa dựa trên cơ sở khai thác sức mạnh của máy tính kết hợp Internet. Công nghệ này gọi chung là blockchain – nền tảng của tiền mã hoá.

Tiền mã hóa thường hoạt động trong một hệ sinh thái mở và có thể được chuyển đổi sang các dạng tiền tệ khác. Đa số tiền mã hóa được phát hành bởi tổ chức/cá nhân nhưng họ không có quyền kiểm soát toàn bộ lượng tiền này mà do chính cộng đồng quản lý thông qua cơ chế mã hóa, phân quyền trong hệ thống. Các loại tiền mã hóa phổ biến, được nhiều tổ chức trên thế giới công nhận là Bitcoin, Ethereum…

Tiền điện tử pháp định 

Là loại tiền điện tử được sử dụng phổ biến nhất nhưng nhiều người nhầm lẫn định nghĩa của nó với tiền ảo và tiền mã hoá. Đây là loại tiền tương đương với tiền tệ quốc gia, được phát hành bởi các tổ chức phát hành tiền tệ nhưng ở hình thức điện tử, kỹ thuật số.

Ví dụ tiền trong tài khoản ngân hàng được công nhận ở Việt Nam, hay tiền trong ví điện tử được công nhận như Momo, Viettel Pay…

Tiền ảo (Virtual Currency)

Được nhiều người Việt biết đến từ các trò chơi trong game và xuất hiện trước thuật ngữ tiền mã hóa. Tiền ảo được phát hành nội bộ bởi các tổ chức, công ty và họ có toàn quyền kiểm soát số tiền này; không được hoặc rất hạn chế đổi ra các loại tiền pháp định và chỉ quy đổi ở trong một cộng đồng hẹp với nhau.

Một vài ví dụ của tiền ảo là tiền sử dụng trong game để mua bán vật phẩm, tiền khuyến mãi ở các nền tảng mua sắm…

Tổng hợp VNexpress, NDH, The Saigon Times

Xem thêm:

Continue Reading
Advertisement

More in Bài nổi bật

Advertisement

Bài nổi bật

Advertisement
To Top